Меслэхьэт сохде э гье и зеневоз е хошини: у рачи, эгъуьлменди, соводлуьни, гье бирден вегуьрде фикир туьре, варасирени, э товней чуь туьре воисдени гоф сохде, ве дорени фирегь лов сохде жугьоб. Муьгьбет эну весбире э гьеммейки, э у хьисоб нечогъгьо, коминигьо гье уре зиёдгуьзел дануьсденуьт ве гъэдерсуьз уре хьуьрмет сохде э сенигlэтлуь ве войге кумекии доре ве мейле гуьрде неки коревоз, оммо ве гофевоз. Э медицине серворлуье дерму гьисди хуьшдени духдир. Вес нисди биреи духдир, гереки гене дануьсде кумеки доре – гье у гьисди э товун эну. Шинох бошит: духдир акушер-гинеколог Бася Мусхутовна Рафаилова, э духдери Давыдова.

— Гьемме иму гъумолетевоз эз гlэильети: эже ишму хьэсуьл оморейт, эже хундеире вегуьрдейт, комини нуьгде э карта бисдо эри ишму ватан?

— Ме хьэсуьл оморем э 1957-муьн сал э Дербенд. Варасунде бегьем сохдем э унжо школе №8, э 1974-муьн сал дарафдем э Догъистуни медицини институт э Махачкале, э хос сохдение факультет. Э 5-муьн курс вихдем сенигlэт «акушерство ве гинекологие». Ватан – гьисди хуней деде-бебе, э комини дергьо гьич сэхд не бирет. Ве иму – гlэилгьо, ведабурра оморе гъэйгъукеши ве назуьшменлуьревоз. Гье у гьисди келе кифлет ме. Гье у гьисди эн ме куьндлуьегьо ве гlэзизлуьегьо.

— Эзжеи гъовум деде-бебе ишму? Ихдилот сохит э товней кифлет деде-бебе.

— Бебей ме, Мусхут Михайлович Давыдов, хьэсуьл омори э Дербенд э келе кифлет, эже бири хьэшд гlэилгьо, у бу келеи бирор. Хундеире вегуьрдеи ве гъуллугъ сохдеи э гъушун, бебе зен хосди Софья Якубовне Якубове, хьэсуьломорегор Махачкале. Э кифлет эну гьемиге гьисди медикгьо, э товней угьо ме дирте ихдилот мисохум. Ини эзинжо ве сергуьрде омори торих династие духдиргьой иму.

Ме хьэсуьл оморем э кифлет, э товней комини мэхьшово мисохт гьер гlэил. Бебей ме – лап рэхьмедуьле одоми, коминики хьозуьр бу гьеммише оморе э кумекии доре э гьерки, хуте сохди имуре рэхьмедуьл ве номуслуь бире. Деде – гье у гьисди одоми лап дуьруьждлуье жун, селигъэлуье ве кондуьллуье зен, коминики гьеммише хуте сохди хьуьрмет сохде ве кумекии доре. Келе бире э ижире кифлет—серворлуье бэхши эри гьерки. Ве угьо кори сохди э вихдеи сенигlэткори духдири. Деде-бебей мере хьэсуьл омори шеш гlэил: Игорь, ме, Жанна, Алла, Виолетта, ве эз гьмме чуьклеи Элеонора.

Келеи бирор деде, Илья Якубович Якубов, гlэилгьой эну, Виктор, Бася (нум иму эз дуь лой эн нум келедедегьо) ве Вера, гьемигеш духдиргьо, кандидатгьо медицини гlилмгьо, тербиедорегоргьо Догъистуни медицини университет.

Серворлуье жире кифлет иму, э коминигьо деде-бебе гъут дори имуре, — рэхьмлуьи, хьуьрметлуьи, кумекии дореи э куьндлуьегьо ве гlэзизлуье одомигьо. Сар серзереи деде-бебе имуре эри муьгьбет ве варасиреи, эри у, чуьки дори гьеммейки имуре минкини вегуьрде сенигlэт духдири, кумекии доре одомигьоре ве бире ижире, чуьтам угьо, селигъэлуье одомигьо.

Мере гьеммише ниет бу духдир бире, вихдем сенигlэт акушер-гинеколог. Гье и нисди эз гьемме асанте сенигlэткори, талаб сохденигьо неки тигъэтлуье куьнд биреи эки нечогъ, оммо ве бэхшвегири, эки чуь ме гьеммише хэрекети сохде. Жофо духдир гъэдуьрдан, оммо э и товун гуьре талаб сохде пурлуье дореи гъувот, ве ме хьэрекети веноре кумеки сохде э нечогъгьо гьеммише ве гьемме жиге, эжеш не бисдоге кор. Эгенер нечогъэ бэгъдовой гоф сохдеи э духдиревоз не бисдо сук – гье у духдир нисди. Унегуьре ме жугьоб доре э зенг зереи нечогъгьой хуьшде э гьер вэхд шеви-рузи, параменди сохденуьм данани хуьшдере, гирошденуьм жуьр-бе-жуьрелуье семинаргьо ве курсгьо э сенигlэткори хуьшде, эри чуьки дануьсде, чуь тозеигьо веди бири э гlуьлом медицине.

— Ме дануьсденуьм, чуьки ве бирор ишму, ве хэгьер – духдиргьои. Ишмуре э гуьнжо омори согъэ духдири династие? Ки гене э кифлет ишму вихди гье и гъэдуьрдане сенигlэткори?

— Бирор, Игорь Мусхутович Давыдов, — духдир-терапевт, омборе салгьо кор сохди э бинелуье поликлинике Дербенд. Гьейсэгlэт зигьисдени э Исроил, кор сохде э Беэр-Шеве. Зен эну, Ирина Александровна, — духдир-отоларинголог.

Хэгьер ме, Алла Мусхутовна Рахмилова, — духдир-стоматолог, гьемигеш зигьисдени э Беэр-Шеве. Духдергьой эну, Сара Бенционовна ве Диана Бенционовна, варасунде бегьем сохдет э Москов факультет стоматологие МГМСУ. Кор сохденуьт э сенигlэткори: Сара э Исроил зигьисде, Диана – Москов.

Хэгьер Жанна варасуьнде бегьем сохди педагогический институт, факультет зугьунгьой де вилеетиге. Эз гьемме чуьклеи духдер эну, Юлиана Александровна Ефремова, варасунде бегьем сохди МГМСУ ве кор сохде э Исроил, э Нетание, духдир-гинеколог.

Хэгьер Виолетта э сенигlэткори невропатолог, кор сохди э Дербенд, песде рафди э Москов. Эну келеи духдер, Бронислава Викторовна Юхананова, — кандидат медицини гlилм, тербиедорегор МГМСУ э факультет стоматологие, чуьклеи духдер, Аделлина Викторовна гьеммигеш кандидат медицинеи гlилм, кор сохде э сенигlэткори офтальмолог э клинике нум С.Федоров, шуьвер эну Кирилл гьеммигеш офтальмолог.

Эз гьемме чуьклеи хэгьерлей иму, Элеонора, коминире иму вир сохдейм лап зу э гlуьмуьрлугъи 39-муьн сал (терслуье нечогъи берди уре), гьемиге тербие вегуьрди э Догъистуни мединститут. Чуьклеи хэгьерлей иму Элеонора эри гьеммишеи э дуьлгьой иму мунди.

Чуьклеи духдер ме, Мария Робертовна Рафаилова-Богатырева, варасунде бегьем сохди МГСМУ ве кор сохде э Исроил духдири. Имисал невей ме Натанэль дарафди э стоматологически факультет э Тбилиси. Имидлуь биреним, чуьки э гье и династие духдиргьой иму нисе варасде, чуьнки невей ме Бася эз дуь салиге гьемиге миё бу дарафде э медицинеи вуз ве зиёд дуразкеши мисоху кор кифлете.

— Кейки ишму рафдейт эз вилеет? Чуь кор сохденит ишму э Исроил? Эхи вегуьрде лицензие эри корисохи духдири э Исроил лап гурунди: гереки гье гене тербие вегуьрде, ве э иврит. Гье и лап омборе вэхд корисохи. Ишму дануьсдейт веровунде?

— Ме кор сохдем акушер-гинеколог э хьэсуьл оморенигьо отделение шегьери больнице Дербенд эз 1981-муьн сал те 1990-муьн сал, песде э шегьери зенуне консультацие, э 1994-муьн сал рафдем э Исроил, зигьисдем э шегьер Нетание. Омореи э Исроил, ме тербие вегуьрдем э медицини курсгьо, ве гье евэхди хундем иврит, песде, эз суьфдеи гиле, гирошдем экзамен, тогlин сохдем диплом духдири хуьшдере, ве вегуьрдем руьхсет корисохи. Гьелбетте, бу лап гурунд, талаби бу довомлуьи ве ниет хьэрекети. Оммо э кумекии кифлет хуьшдеревоз ме дануьсдем и коре веровунде. Гирошдем э Беэр-Шеве, дарафдем э корисохи э софхоне «Сорока». Ве эз 1997-муьн сал те 2018-муьн сал кор сохдем акушер-гинеколог. Гурунд бисдо кор сохде эз себэхь те 16 сэгlэт ве диеш зиёд шевине корисохи, ве ме гъэрор норем гирошде э корисохи э поликлинике духдир-гинеколог, э и жиге мундем те гьеймогьой.

Ме лап хосденуьм сенигlэт хуьшдере. Овурденуьм э инсон шори, мозол, жунсогъи ве э жугьоб вегуьрденуьм омбор ловехэнди ве хубе гьис.

— Чуьтам ишму гирошдит вэхдгьо КОВИДе, лап четинигьо неки эри духдиргьо?

— Э пандемие лап четин бу кор сохде, ве неки э Исроил, оммо ве э гьемме гlуьлом. Оммо медикгьо миё бу гьеммише хьозуьр бире эки гьемме ве гьеммежиге. Ве иму гье уре рэхьбердим.

— Мунди ми э ёр ишму гьеркоми бисдо ёр гуьрдеи очугълуье торихгьо эз кор духдири ишму?

— Э корисохи гьер духдир гьисди жирелуье гъозиегьо, ве э зиндегуни ме гьемиге угьо бу лап омбор. Оммо мере воисдени гуфдире, чуьки гьэгъигъэт гьейсэгlэт э медицинеи корисохи ме гьисди жиге э мерэгълуье гъозиегьо. Гье и гьисди бэхш эри ме, гьебелки, эри жофогьй ме. Ме э сенигlэткори хуьшде гуьре акушер-гинекологе суьфдеи дануьсдем ве фегьм сохденуьм те имбурузине руз ве сабурсуьзи гузет сохденуьм хьэсуьл омореи нишрей хуьшдере. Келеи невей ме Лидочка мисоху мере келеи келедеде, ве ме гьисдуьм гье у духдир, коминики фегьм сохде хьэсуьл омореи гье и тилисиме.

Келеи келедеде-духдир бэхшвегири сохде э хьэсуьл омореи суьфдеи нишрей хуьшдере э гье и товуше зиёдгуьзелие гlуьлом. Гье и тилисим. Ме лап имидлуь бире, чуьки у гьемиге мибу духдир.

— Комини жиге э зиндегуни ишму гуьрде дин-догlот?

— Кифлет имуре гlэмел нисе оморе доре нум лугъондлуье дин-догlотлуь, оммо дин-гlэдотгьоре иму эз гъонун не ведарафде. Гьемме мигlидгьоре ве гьер шоббот кифлет ме, гlэилгьой ме э кифлетгьоревоз, хэгьер ме э кифлетевоз кучмиш биреним гьееки э раче дегуьрде суьфре э лезетлуье хурекхурдеи. Кифлет эри ме – гьисди гье и гlуьлом. Шоббот – гье и Худо разилуьи, ве, не денишире э хэсдеи, сабуьрсуьз гузет сохденуьм, кейки гьемме кура мибу. Ме хьозуьр сохде муьгьбетлуье жирей хурек угьоре, дегуьрденуьм суьфре ве дениширенуьм гьеммеекире. Гье и эз деде хутебирем. Мере хьэз оморе, кейки оморенуьт э суьфрей ме, чуьтам э хуней бебе, бироргьо, хэгьергьо, гlэилгьо, бирорзерегьо, хэгьерзерегьо, невегьо ве екиге гъовум-гъэрдешгьой. Э хьэйфкеши, омборгьо эз угьо э дури зигьисде, оммо э минкини гуьро иму гьеммише кура биреним гьееки. Дин-догlот – гье и лап вожиблуье бедел зиндегуни, коминики имуре гьеммере гуьрд сохде.

— Хэлгъ иму гирошди эз омборе синемишигьо. Э Исроил эз 7-муьн октябрь 2023-муьн сал гирошдени довгlои коргьо, оммо хэлгъ иму муьхькемлуьи, уре четини хуьрд сохде. Э чуь ишму виниренит мэгlдон гъувот хэлгъ иму?

— Мэгlдон гъувот хэлгъ иму – гье и гьисди еклуьги ве ватанхогьи. Ижире ватанхогьи нисди ве нибу э е жигеш.

— Ихдилот сохит э товун кифлет хуьшде.

— Э 1978-муьн сал ме э шуьвер рафдем э Рафаилов Роберт Биниаминович. Имуре се гlэили. Шуьвер ме гьеммише ве э гьемме кор мере мейле гуьрде. У кумеки дорегор ме, ве э гlэилгьо иму, оммо имогьой ве эри шеш невегьой иму. Гьемме гlэилгьой иму вегуьрди буьлуьнде соводи, угьо зиёд дураз сохде династие духдиргьоре, меселен духдер ме Мария ве невегьо. Кук Шабатай кор сохде э хай-тек.

— Чуь несиет ми дорит ишму э жовоне жугьури эрхэ?

— Э жовоне эрхэ жугьури хэлгъ ме несиет ми доруьм биреи еклуье ве хьохомлуь. Хуте бире рэхьмедуьли ве довомлуьи дуь эеки. Гъувот иму э данани имуни.

Нуьвуьсди Стелла Давыдова

Тержуьмесох Ильканаева И.

Сирот: STMEGI