Песах (жугьури нисону) – егьудии мигlид, гlуьзетсохи хилоси егьудии хэлгъэ эз египетски гъульети. Нум мигlид эз иврити гоф «пасах» («эз ён зере гирошди»).

Руз ве сал

Э 2026-муьн сал Песах сер гуьрде эз чуьшме нуьшдеи 1-муьн апрель (чоршобот) ве бегьемини бире шев 9-муьн апрель (першобот).

Руз ве сал дегиш бире гьер сал, эзу товун Песах бесдеоморе эки жугьури менглуье-офтолуье луьвэхь. Мигlид сер гуьрде э 14-муьн руз васалине мегь нисан, оммо э григориански луьвэхь гье и гьеммише март енебуге апрель.

Э Исроил Песах гировунде оморени хьофд руз, э эхиригьой серхьэд эну, э диаспоре, динлуь зиёд сохде диеш е руз – бирени хьэшд шеви-рузи.

Торих

Э Туро гуьре, жугьургьо дебирет э гъульети э Египет экуьнди 400 сал. Нови Моисей талаб сохди эз пергlуь рэхьо дореи хэлгъэ, оммо у нэгl сохди. Умогьой Худо фуьрсори э Египет дегь гъэзевотгьо. Песини эз угьо – гlэжел хэлеф буьхреигьо – гирошди гъирогъ эз лой хунегьой жугьургьоре, э коминигьо бири нишон хуни гъурбуние агнце. Бэгъдовой гье у пергlуь рази бири рэхьо доре жугьургьоре.

Хэлгъ ведарафде рафди эз Египет э ижире теретэгlдииревоз, чуь хэми эри нун э вэхд ю миже зере не омори. Гьечуь хьэсуьл омори маца – муьнуьксуьзе нун, комини бисдо символ мигlид.

Кимигьо динлуьигьо гировундеи мигlид Песах:

— седер – мигlидлуье хурек шевине, э комини динлуьи норе э суьфро жирелуье мэхьсуьлгьо. Меселен, маца – муьнуьксуьзе пертеш, комини гьисди ухшеши угьо, коминигьоревоз хурек хурди хилос бире хэлгъ э рэхь рафдеи э Хори имиддореи;

— хундеи Нисонуи Агади – ихдилот э товун Исход, рэхьсохдеи гъэдишевоз;

— омореи эки гlовдон ве мэгlнихунде «Мэгlни э дерьёгь» (Шират а-Ям) – хьисоб бире, чуьки у сес дори э хьофдимуьн руз Исход, кейки жугьургьо хилос бири эз э песой гешдеи египетски гъушун;

— э нумазгьо гировунде оморе гъуллугъгьо.

Кимигьо негьишдеигьо э Песах:

— хурде хурек ве дишов э бине миже ве хэми – меселен, нун ве пиво. Негьишдеигьо бесде омори эз сереботи торих Исход: чуьнки э рэхь рафдеи э Хори имиддореи жугьургьо хурди энжэгъ маца.

— кор сохде – э суьфдеи ве песини руз Песах гlэмел нисе оморе, оммо э пенж «гlэре» рузгьо мигlид гlэмел миёв (гье и вэхде гьисди жирелуье нум гуьрдеи – «мигlидлуье миёнее рузгьо»).

— муе чире ве руш чире – э гьемме дуразовуне гировундеи мигlиде гlэмел нисе оморе муе ве руше чире.

Корсохгьой редаксие гозит «Ватан» омборекбу сохде Гьемме егьудигьоре э мигlидевоз Песах. Хосдени эри ишму шоре ве кошерни мигlид. Хаг Песах самеах!